ظرفيت اجتماعي ايران از لحاظ پذيرش توريسم و برخورد فرهنگي با آنها از ميانگين فرهنگي جهان پايين‌تر است. كارشناسان، اقتصاد گردشگري ايران را مشتري‌محور ارزيابي نمي‌كنند و معتقدند اين حوزه نمي‌تواند خود را با نيازهاي عمومي گردشگران بين‌المللي مطابقت دهد.

خبرگزاري ميراث فرهنگي_ گردشگري_ طراحي و ساخت سايت تاريخ و فرهنگ در منطقه آزادتجاري-صنعتي ارس در دست اجرا است.

"ايرج حاتمي"، مديرمركز مطالعات راهبردي منطقه آزاد تجاري ـ صنعتي ارس با بيان اين مطلب به ميراث خبر گفت:« درحال حاضر مناطق آزاد كشور نتوانسته‌اند در بحث توريسم بين‌الملل در سطح دنيا موفق ظاهر شوند.»
وي معتقد است:« ميانگين برخورد فرهنگي و ظرفيت اجتماعي ايران از لحاظ پذيرش توريسم و برخورد فرهنگي با توريسم بين‌الملل از ميانگين برخورد فرهنگي جهان پايين‌تر است.»
به گفته حاتمي؛ اقتصاد گردشگري ايران، مشتري محور نيست و نمي‌تواند خود را با بسياري از نيازهاي عمومي گردشگران بين‌المللي مطابقت دهد.
وي با اشاره به اينكه بيش از 17 نوع گردشگري وجود دارد، تصريح كرد:« ايران مي‌تواند به‌منظور گسترش حضور توريسم بين‌الملل، كشورهاي مسلمان و عربي را به عنوان نخستين بازار هدف خود قرار دهد.»
مديركل مركز مطالعات راهبردي منطقه آزاد ارس در ادامه به بيان وضعيت زيرساختهاي گردشگري اين منطقه پرداخت و گفت:« سازمان منطقه آزاد ارس در راستاي توسعه زيرساختهاي گردشگري اين منطقه، ساخت و ايجاد مراكزي از جمله؛ هتل، پارك و مراكز تفريحي و گردشگري را در دست اقدام دارد.»
وي با اشاره به بحث هولدينگهاي سرمايه‌گذاري، از ايجاد يك هولدينگ سرمايه‌گذاري در بخش گردشگري خبرداد و افزود:« 24 طرح گردشگري در دشت گرديان يكي از اين هولدينگها را تشكيل مي‌دهد كه با اتمام طراحي و مطالعات پيش‌بيني شده، پيشنهادهايي بمنظور سرمايه‌گذاري در اين طرح بخصوص براي ايجاد باغ پرندگان با سه ميليارد تومان هزينه به سازمان منطقه آزاد ارس ارائه شده است.»
حاتمي ادامه داد:« احداث پارك كوهستاني منطقه هم‌اكنون حدود 60 درصد پيشرفت فيزيكي داشته و تاپايان سالجاري به بهره‌برداري مي‌رسد.»
وي همچنين از طراحي و اجراي پروژه‌هاي دهكده گردشگري با مشاركت بخش خصوصي و دهكده سلامت با همكاري سازمان ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي به عنوان ديگر طرحهاي گردشگري اين منطقه آزاد ياد كرد.
به گفته مديركل مركز مطالعات راهبردي منطقه آزاد ارس، راه‌اندازي بحث ژئوتوريسم به دليل وجود تنوع‌هاي زمين‌شناسي در اين منطقه ازجمله طرحهاي اكوتوريستي در دست بررسي اين منطقه است.
وي همچنين از ارتقاي بخش اقامتي منطقه آزاد ارس خبر داد و اذعان كرد:« هم‌اكنون علاوه بر ارتقاي وضعيت مهمانسراي جلفا، عمليات اجرايي ساخت يك هتل چهار ستاره با 120 اتاق توسط مشاور تركيه‌اي و با سرمايه‌گذاري حدود 14 ميليارد توماني سازمان منطقه آزاد ارس آغاز شده و مدت اتمام اين طرح 18 ماه پيش‌بيني شده است.»
حاتمي ادامه داد:« درخواست ساخت يك كمپينگ ويلايي از سوي بخش‌خصوصي به منطقه ارائه شده كه در اين راستا واگذاري سه هزار متر مربع زمين به متقاضي سرمايه‌گذار در اين بخش صورت گرفته است.»
به گفته وي؛ احياي جاده تاريخي "نيكولاي" به عنوان يك جاده تاريخي با نقشي هويتي كه مربوط به 100 سال گذشته است، نيز به عنوان يك جاذبه اكوتوريستي، فرهنگي و تاريخي اجرا مي‌شود.
حاتمي از اجراي طرح سايت تاريخ و فرهنگ در اين منطقه شامل پنج بناي تاريخي "حمام تاريخي، تلگراف‌خانه، اداره گمرك، انبار قديمي و همچنين بناي تاريخي اداره ايرسوتر" به عنوان يكي ديگر از جاذبه‌هاي گردشگري اين منطقه خبرداد.
وي در ادامه به بيان توسعه زيرساختهاي حمل‌ونقلي اين منطقه پرداخت و تصريح كرد:« بحث راه‌اندازي اتوبوس ريلي از تبريز به جلفا در دست اقدام است و هم‌اكنون قرار داد خريد دو واگن بمنظور راه‌اندازي خط‌‌ ريلي فوق منعقد شده كه پيش‌بيني مي‌شود به زودي اين طرح اجرايي شود.»
مديركل مركز مطالعات راهبردي اين منطقه آزاد در ادامه به پروژه خط‌آهن جلفا به اسلان‌دوز اشاره كرد و اظهارداشت:« اتصال ريلي جلفا به اسلان‌دوز در مرز جمهوري آذربايجان و از آن طريق اتصال ريلي منطقه آزاد ارس به آذربايجان و ديگر كشورهاي شمالي در دست بررسي و اقدام است كه در اين راستا، مطالعات فاز نخست اين طرح اتمام پذيرفته است.»
وي درادامه به طرح احداث فرودگاه بين‌المللي در اين منطقه اشاره كرد و گفت:« طرح جامع احداث شهر فرودگاهي منطقه آزاد ارس در فاصله 25 كيلومتري جنوب غربي جلفا با امكانات ويژه، با همكاري مشاوران آلماني و سرمايه‌گذاري سازمان منطقه آزاد ارس از سه ماه گذشته آغاز و در دست اقدام است.»
حاتمي درخصوص وضعيت و تعداد گردشگران در اين منطقه بيان كرد:« در نوروز سالجاري، بيش از 230 هزار نفر گردشگر وارد اين منطقه شدند كه تعداد گردشگران ورودي به ارس در تعطيلات تابستان به دليل سهميه‌بندي بنزين به ميزان قابل توجهي كاهش يافت.»
وي درپايان درخصوص وضعيت محدوده اين منطقه خاطرنشان كرد:« پيشنهاد افزايش محدوده منطقه آزاد ارس از نه هزار و 700 هكتار به 25 هزار هكتار در مراحل پاياني قرار دارد كه در آينده نزديك اين امر قطعي مي‌شود.»